KENYA imeorodheshwa katika nafasi ya 137 duniani katika kupambana na ufisadi, huku ripoti mpya ikionyesha kudhoofika kwa uhuru wa mahakama na baadhi ya haki za kiraia.
Ripoti ya mwaka 2025 ya World Justice Project (WJP) Rule of Law Index inapatia Kenya nafasi ya 102 kati ya nchi na maeneo 143 duniani katika utekelezaji wa utawala wa sheria.
Alama ya jumla ya Kenya ilishuka kwa chini ya asilimia moja ikilinganishwa na mwaka uliotangulia, lakini nchi ilifanya vibaya zaidi katika kipengele cha kupigana na ufisadi, ambapo iliorodheshwa ya 137 duniani na ya 31 kati ya nchi 34 za Kusini mwa Jangwa la Sahara.
Kenya pia iliwekwa katika nafasi ya 128 duniani katika kipengele cha usalama na utulivu, hali inayoangazia changamoto za kulinda watu na mali yao.
Ripoti hiyo inasema mifumo ya kuzuia matumizi mabaya ya mamlaka na kuhakikisha taasisi za serikali zinawajibika imeendelea kudhoofika.
“Uadilifu wa mifumo ya kuzuia na kusawazisha mamlaka pia umedhoofika pakubwa, ikiwemo nchini Kenya,” ripoti hiyo inasema.
Ripoti hiyo inaonyesha kuwa uhuru wa kutoa maoni, kujieleza, kukusanyika na kujiunga na mashirika umepungua katika baadhi ya nchi, Kenya ikiwa miongoni mwa zilizorekodi kushuka katika vipengele hivyo.
Hata hivyo, ushiriki wa wananchi katika shughuli za kiraia nchini Kenya ulisalia bila mabadiliko makubwa, tofauti na mataifa mengi ambako ushiriki huo ulipungua.
Ripoti hiyo pia inaonyesha wasiwasi kuhusu kuingiliwa kwa mifumo ya haki na wanasiasa. Kenya ilishuka katika vipimo vinavyochunguza uwezo wa mahakama kuzuia matumizi mabaya ya mamlaka ya serikali kuu na uhuru wa mifumo ya haki ya kesi za jinai.
Licha ya changamoto hizo, Kenya ilifanya vizuri zaidi katika baadhi ya vipengele. Ilishika nafasi ya 69 duniani katika uwazi wa serikali, ya 82 katika haki za madai na ya 87 katika haki za jinai.
Uwazi wa serikali ulijumuisha upatikanaji wa taarifa za umma na mifumo inayowawezesha wananchi kuwawajibisha viongozi. Hiki ndicho kilikuwa kipengele kilichopatia Kenya matokeo bora zaidi kati ya vipengele vinane vilivyopimwa.
WJP hutumia maoni ya wananchi, wanasheria na wataalamu kutathmini jinsi utawala wa sheria unavyotekelezwa katika maisha ya kila siku, badala ya kutegemea Katiba na sheria pekee.
Duniani kote, asilimia 68 ya nchi na maeneo 143 yaliyotathminiwa yalirekodi kushuka kwa viwango vya utawala wa sheria mwaka 2025, ikilinganishwa na asilimia 57 mwaka 2024.
Mkurugenzi Mtendaji wa WJP Alejandro Ponce alisema hali hiyo imegeuka kwa kasi baada ya kushuka kwa viwango hivyo katika miaka iliyotangulia.
“Kuharibiwa kwa taratibu za utawala wa sheria kulipungua katika miaka ya hivi karibuni. Hata hivyo, mwaka huu tunaona mabadiliko makubwa, huku nchi nyingi zaidi zikishuka na chache zikiimarika,” alisema.
Denmark iliongoza katika orodha ya kimataifa, ikifuatiwa na Norway, Finland, Sweden na New Zealand, huku Venezuela ikiwa ya mwisho.
Katika Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara, Kenya ilishika nafasi ya 13 kati ya nchi 34, na nafasi ya 15 kati ya nchi 35 zenye uchumi wa kipato cha chini-kati.
Matokeo hayo yanaangazia changamoto ya kuhakikisha kuwa haki zilizowekwa katika Katiba zinalindwa, taasisi za umma zinawajibika na mamlaka yanatekelezwa kwa mujibu wa sheria.
Kenya miongoni mwa mataifa fisadi zaidi Afrika, duniani – ripoti

This story was originally published by Taifa Leo.
Read the full story at Taifa LeoRelated stories
NewsIcoT yatakiwa kuongeza wataalamu ujenzi
MOROGORO: Serikali imesema itaendelea kuiimarisha Taasisi ya Teknolojia ya Ujenzi (ICoT), ili kutayarisha wataalamu wengi wenye ujuzi na umahiri watakaoweza kujiajiri na kuajirika kikamilifu katika utekelezaji wa miradi mbalimbali ya maendeleo nchini. Katibu Mkuu wa Wizara ya Ujenzi Balozi, Aisha Amour amesema hatua hiyo inalenga kuongeza upatikanaji wa mafundi sanifu na wataalamu wa kada mbalimbali…
NewsKampuni za Amerika zashinda zabuni kuchimba madini Kwale
MUUNGANO wa kampuni nne za Amerika umeshinda zabuni ya kuendeleza uchimbaji na uchakataji wa madini-adimu na niobium katika eneo la Mrima Hill, Kaunti ya Kwale, ambayo thamani yake inakadiriwa kuzidi Sh6 trilioni. Waziri wa Madini Hassan Joho alitangaza Frontier Minerals Consortium kuwa mshindi wa zabuni hiyo ya matrilioni ya fedha baada ya mchakato wa tathmini na ukaguzi wa ununuzi kukamilika. Ushindi huo unaipa Amerika nafasi muhimu katika sekta ya madini ya kimkakati nchini Kenya, huku ikiendelea kushindana na China kudhibiti upatikanaji na uchakataji wa madini hayo duniani. Kampuni zinazounda muungano wa ushirika huo ni Frontier Minerals LLC, Bunker Hill Mining Corp, ReElement Technologies na American Resources Corporation. Kila kampuni ina utaalamu wake katika uchimbaji, upatikanaji wa madini adimu, uchakataji na usafishaji wa madini muhimu kwa viwanda vya kisasa. Madini ya niobium katika Mrima Hill hutumika katika utengenezaji wa vifaa vya anga, huku madini-adimu yakihitajika katika magari ya umeme, vifaa vya kielektroniki, mitambo ya upepo, silaha za kisasa na teknolojia ya Akili-Unde. Kampuni ya ReElement Technologies tayari imevutia uwekezaji wa serikali ya Amerika wa Dola milioni 25 (takriban Sh3.2 bilioni) uliotangazwa mnamo Julai 2026 kusaidia uwekaji wa vifaa katika kiwanda chake cha kusafisha madini adimu katika jimbo la Indiana, Amerika. Uwekezaji huo ni sehemu ya juhudi za Amerika kupunguza kutegemea China, ambayo inaongoza duniani katika uchakataji wa madini hayo. Kampuni saba ziliorodheshwa kushindania mradi huo mnamo Julai, zikiwemo kampuni mbili za China, miungano miwili ya kampuni kutoka Amerika, muungano wa Australia na ubia wa Kenya na Uingereza. Kampuni za China baadaye zilijiondoa. Joho alisema kushinda zabuni hakumaanishi kampuni hiyo inaweza kuanza uchimbaji mara moja. Inapaswa kwanza kupata leseni zinazohitajika, kutekeleza masharti ya kisheria na kushirikisha jamii ya eneo hilo. Serikali pia imesisitiza kuwa madini hayo hayapaswi kuuzwa yakiwa ghafi, bali yaongezwe thamani nchini kupitia viwanda vya uchakataji. Muungano huo umesema utajenga uwezo wa kuchakata madini nchini, hatua inayoweza kuunda nafasi za ajira na kuongeza mapato. Kwa Kenya, mradi huo unatoa fursa ya kupanua uchumi ambao kwa muda mrefu umetegemea kilimo na utalii. Mapato ya sekta ya madini yalipungua kutoka Sh35 bilioni mwaka 2022 hadi Sh20.3 bilioni mwaka jana, hasa kutokana na kufungwa kwa migodi ya madini ya titanium katika Kaunti ya Kwale. Hata hivyo, mafanikio ya mradi wa Mrima Hill yatategemea uwekezaji, masharti ya leseni na namna jamii zitakavyoshirikishwa na kunufaika.
News2027: ACF warns of emerging political violence, urges restraint
…Forum urges Tinubu, governors to ensure fairness to opposition By Ibrahim Hassan-Wuyo The Arewa Consultative Forum (ACF) has raised concerns over emerging signs of political violence ahead of the 2027 general elections, urging political leaders, security agencies and Nigerians to embrace restraint and protect democratic values. The forum warned that provocative demonstrations, stone-throwing, abusive chants […]
NewsUtatu haki jinai watakiwa kuimarisha ushirikiano
ARUSHA: Mwanasheria Mkuu wa Serikali, Hamza Johari, ameitaka Taasisi ya Kuzuia na Kupambana na Rushwa (TAKUKURU), Ofisi ya Taifa ya Mashtaka (DPP) na Jeshi la Polisi, kwa kushirikiana na taasisi nyingine za haki jinai, kutekeleza majukumu yao kwa uadilifu, uaminifu na uzalendo ili kujenga imani ya wananchi kwa Serikali. Johari amesema hayo leo jijini Arusha…