RAIS William Ruto alitumia hotuba yake ya Mashujaa Dei kuorodhesha ufanisi wa serikali yake kiuchumi kabla ya Uchaguzi Mkuu wa 2027, akiahidi kupunguza ushuru, kubuni nafasi zaidi za kazi kwa vijana na kuwezesha upatikanaji wa mali na teknolojia huku akitetea rekodi yake kuhusu kilimo, makazi, huduma ya afya na elimu.
Akihutubu katika Uwanja wa Kipchoge Keino, jijini Eldoret, Rais alipendekeza kuwaondolea Ushuru wa Mishahara (PAYE) wafanyakazi wanaolipwa Sh32,333 kwa mwezi, kufuta ada ya ushuru inayotozwa biashara za ardhi yenye thamani ya Sh1 milioni au chini ya kiasi hicho.
Rais alipendekeza kuondoa asilimia 25 ya ushuru unaotozwa bidhaa za kigeni kwa simu na kuunda nafasi 50,000 mpya za wanagenzi wa kulipwa kwa wanafunzi wanaomaliza vyuo kuanzia Januari 2027.
Alitangaza vilevile mipango ya kuongeza Sh5 bilioni kwenye mfuko wa Hasla Fund kabla ya mwisho wa mwaka, akitaja mikakati hiyo kuwa sehemu ya ajenda ya serikali yake kuhusu maendeleo kuanzia mashinani (BETA), aliyosema inanuiwa kuweka pesa zaidi mifukoni mwa wananchi na kuwaimarisha kiuchumi.
Hotuba hiyo vilevile ilijumuisha ujumbe wa kisiasa huku rais akiwasilisha rekodi ya utawala wake kama ushahidi wa maendeleo huku akikiri kuwa Wakenya wana haki ya kudadisi kuhusu maamuzi ya serikali yake na kuitisha huduma bora.
“Wananchi wana haki ya kuhoji serikali, kukosoa maamuzi yake na kuitisha yaliyo bora. Ni sharti tusikilize na kuwajibikia ahadi tulizotoa,” akasema Rais.
Chini ya mapendekezo mapya, wafanyakazi wanaolipwa Sh32,333 au chini ya kiasi hicho kwa mwezi wataepushiwa PAYE, hivyo kuongeza pesa wanazotia mfukoni iwapo mikakati hiyo itaidhinishwa na kutekelezwa.
Kulingana na rekodi rasmi, Kenya ina jumla ya wafanyakazi 3,468,997 walioajiriwa katika sekta rasmi.
Mpango wa sasa wa kuepusha PAYE (Sh0 - Sh24,000) unawafaidi Wakenya 1,328,625.
Hatua mpya ya kuondoa PAYE itawafaidi Wakenya wengine 362,846 na kufikisha idadi ya walioepushiwa ushuru huo kuwa 1,691,471.
Rais alisema pendekezo hilo linadhamiriwa kuzipunguzia mzigo familia zinazotaabika kukidhi mahitaji ya chakula, usafiri na matumizi mengine ya kila siku.
Pendekezo hilo limejiri huku Wakenya wakilalamikia kutozwa ushuru kupita kiasi, uwezo wa kumudu bidhaa muhimu na gharama ya maisha.
Manufaa yake halisi yatategemea taratibu za sheria na utekelezaji ikiwemo jinsi uepushaji unavyohusiana na vitengo vilivyopo vya ushuru.
Kulingana na Rais, thamani ya soko la hisa imeongezeka maradufu kutoka Sh2 trilioni hadi Sh4 trilioni, huku uwekezaji wa kigeni wa moja kwa moja ukipanda.
Rais alisema serikali yake imewasajili wakulima milioni 8.9 na kupunguza bei ya mbolea kutoka Sh7,500 kwa mfuko 2022 hadi Sh2,000 chini ya mpango wa mbolea ya bei nafuu.
Mifuko zaidi ya milioni 38 ya mbolea ya bei nafuu imesambazwa, alisema, na kuchangia kuongeza uzalishaji.
Alitaja kuboreshwa kwa bei katika sekta za kahawa na majanichai akisema bei ya kahawa imepanda kutoka karibu Sh70 hadi kati ya Sh110 na Sh150 kwa kila kilo.
Bei ya jumla kwa zao la majanichai imepanda kutoka Sh35 hadi Sh56 kwa kilo.
Katika sekta ya maziwa, Rais alitangaza kuwa wakulima watapokea Sh65 kwa kila lita kuanzia mwezi huu pamoja na bonasi ya ziada ya Sh2 kwa kila lita itakayolipwa kila baada ya miezi mitatu.
Alisema uzalishaji wa maziwa kitaifa umeongezeka kwa lita bilioni moja, huku bei zinazolipwa wakulima zikipanda kutoka Sh35 hadi Sh60 kwa kila lita kabla ya mabadiliko mapya.
Serikali pia ilitoa chanjo kwa zaidi ya mifugo milioni 22 na kupanua bima ya kiangazi kwenye mpango unaolenga wafugaji milioni 1.6 katika kaunti 21, alisema.
Kuhusu miundomsingi, Rais alitaja ukarabati wa barabara kuu ya Rironi-Mau Summit, kuendeleza reli ya Standard Gauge (SGR) kuelekea Kisumu na Malaba, na barabara ya Lake Victoria Ring Road.
Alitaja mipango ya kukarabati uwanja wa ndege wa kimataifa wa Jomo Kenyatta na kuboresha mikondo mikuu ya usafiri akihoji kuwa uwekezaji katika miundomsingi ni muhimu katika kufanikisha ukuaji kiviwanda na sekta ya kibinafsi.
Katika huduma ya afya, Rais alisema idadi ya wakenya waliosajiliwa chini ya Mamlaka ya Afya ya Jamii (SHA) imeongezeka hadi 33.3 milioni, ikilinganishwa na milioni saba chini ya NHIF iliyovunjiliwa mbali.
Ahadi mpya za Ruto uchaguzi mkuu wa 2027 ukikaribia

This story was originally published by Taifa Leo.
Read the full story at Taifa LeoRelated stories
NewsIcoT yatakiwa kuongeza wataalamu ujenzi
MOROGORO: Serikali imesema itaendelea kuiimarisha Taasisi ya Teknolojia ya Ujenzi (ICoT), ili kutayarisha wataalamu wengi wenye ujuzi na umahiri watakaoweza kujiajiri na kuajirika kikamilifu katika utekelezaji wa miradi mbalimbali ya maendeleo nchini. Katibu Mkuu wa Wizara ya Ujenzi Balozi, Aisha Amour amesema hatua hiyo inalenga kuongeza upatikanaji wa mafundi sanifu na wataalamu wa kada mbalimbali…
NewsKampuni za Amerika zashinda zabuni kuchimba madini Kwale
MUUNGANO wa kampuni nne za Amerika umeshinda zabuni ya kuendeleza uchimbaji na uchakataji wa madini-adimu na niobium katika eneo la Mrima Hill, Kaunti ya Kwale, ambayo thamani yake inakadiriwa kuzidi Sh6 trilioni. Waziri wa Madini Hassan Joho alitangaza Frontier Minerals Consortium kuwa mshindi wa zabuni hiyo ya matrilioni ya fedha baada ya mchakato wa tathmini na ukaguzi wa ununuzi kukamilika. Ushindi huo unaipa Amerika nafasi muhimu katika sekta ya madini ya kimkakati nchini Kenya, huku ikiendelea kushindana na China kudhibiti upatikanaji na uchakataji wa madini hayo duniani. Kampuni zinazounda muungano wa ushirika huo ni Frontier Minerals LLC, Bunker Hill Mining Corp, ReElement Technologies na American Resources Corporation. Kila kampuni ina utaalamu wake katika uchimbaji, upatikanaji wa madini adimu, uchakataji na usafishaji wa madini muhimu kwa viwanda vya kisasa. Madini ya niobium katika Mrima Hill hutumika katika utengenezaji wa vifaa vya anga, huku madini-adimu yakihitajika katika magari ya umeme, vifaa vya kielektroniki, mitambo ya upepo, silaha za kisasa na teknolojia ya Akili-Unde. Kampuni ya ReElement Technologies tayari imevutia uwekezaji wa serikali ya Amerika wa Dola milioni 25 (takriban Sh3.2 bilioni) uliotangazwa mnamo Julai 2026 kusaidia uwekaji wa vifaa katika kiwanda chake cha kusafisha madini adimu katika jimbo la Indiana, Amerika. Uwekezaji huo ni sehemu ya juhudi za Amerika kupunguza kutegemea China, ambayo inaongoza duniani katika uchakataji wa madini hayo. Kampuni saba ziliorodheshwa kushindania mradi huo mnamo Julai, zikiwemo kampuni mbili za China, miungano miwili ya kampuni kutoka Amerika, muungano wa Australia na ubia wa Kenya na Uingereza. Kampuni za China baadaye zilijiondoa. Joho alisema kushinda zabuni hakumaanishi kampuni hiyo inaweza kuanza uchimbaji mara moja. Inapaswa kwanza kupata leseni zinazohitajika, kutekeleza masharti ya kisheria na kushirikisha jamii ya eneo hilo. Serikali pia imesisitiza kuwa madini hayo hayapaswi kuuzwa yakiwa ghafi, bali yaongezwe thamani nchini kupitia viwanda vya uchakataji. Muungano huo umesema utajenga uwezo wa kuchakata madini nchini, hatua inayoweza kuunda nafasi za ajira na kuongeza mapato. Kwa Kenya, mradi huo unatoa fursa ya kupanua uchumi ambao kwa muda mrefu umetegemea kilimo na utalii. Mapato ya sekta ya madini yalipungua kutoka Sh35 bilioni mwaka 2022 hadi Sh20.3 bilioni mwaka jana, hasa kutokana na kufungwa kwa migodi ya madini ya titanium katika Kaunti ya Kwale. Hata hivyo, mafanikio ya mradi wa Mrima Hill yatategemea uwekezaji, masharti ya leseni na namna jamii zitakavyoshirikishwa na kunufaika.
News2027: ACF warns of emerging political violence, urges restraint
…Forum urges Tinubu, governors to ensure fairness to opposition By Ibrahim Hassan-Wuyo The Arewa Consultative Forum (ACF) has raised concerns over emerging signs of political violence ahead of the 2027 general elections, urging political leaders, security agencies and Nigerians to embrace restraint and protect democratic values. The forum warned that provocative demonstrations, stone-throwing, abusive chants […]
NewsUtatu haki jinai watakiwa kuimarisha ushirikiano
ARUSHA: Mwanasheria Mkuu wa Serikali, Hamza Johari, ameitaka Taasisi ya Kuzuia na Kupambana na Rushwa (TAKUKURU), Ofisi ya Taifa ya Mashtaka (DPP) na Jeshi la Polisi, kwa kushirikiana na taasisi nyingine za haki jinai, kutekeleza majukumu yao kwa uadilifu, uaminifu na uzalendo ili kujenga imani ya wananchi kwa Serikali. Johari amesema hayo leo jijini Arusha…